วิถีชีวิตกับ “อาหาร” พื้นบ้าน ของคนอีสาน

วิถีชีวิตกับ “อาหาร” พื้นบ้าน

วิถีชีวิตกับ อาหารพื้นบ้าน อาหารการกิน เป็นความปรารถนาและก็สิ่งที่มีความต้องการเบื้องต้นของผู้คนทุกกลุ่มเหล่า เพื่อที่จะมีชีวิตอยู่รอด แล้วก็ในวิถีสังคมเดี๋ยวนี้ อัตลักษณ์อย่างหนึ่งของลักษณะร่วมทางวัฒนธรรมลาวชาวอีสานโดยเฉพาะอย่างยิ่งที่เกี่ยวโยงกับชีวิตอาหาร ที่มีวัฒนธรรมการกินข้าวเหนียวเป็นเอกลักษณ์ที่สำคัญ ซึ่งในด้านประวัติศาสตร์โบราณคดีวิทยานับว่าเป็นจำพวกข้าวท้องถิ่นของคนเราในแถบนี้ทั้งสิ้น ในสมัยก่อนที่จะมีการรับศาสนาพุทธจากประเทศอินเดียอายุกว่า 5,000 ปี ดังกลุ่มคำที่ คุณครูสุจิตต์ วงษ์เทศ ได้พูดถึงวัฒนธรรมการกินข้าวเหนียวในมิติความหมายที่วรรณะทางด้านสังคม ว่า ข้าวเจ้าเป็นสิ่งของเจ้า ส่วนข้าวเหนียวเป็นของใช้ขี้ข้า

จนต่อมาภายหลังได้มีหลักฐานร่องรอยชี้แจงว่า ข้าวเหนียวเป็นประเภทเดียวและชนิดเดียวกักข้าวประจำถิ่นของภูมิภาคอีสานที่มีมาแต่เก่าแก่ โดยคนทุกเชื้อสายในแถบถิ่นนี้ล้วนแต่รับประทานข้าวป่ามาก่อน ซึ่งเป็นเครือญาติข้าวเหนียว โดยเจอหลักฐานเป็นแกลบข้าวเหนียวอยู่ในแผ่นก้อนอิฐ ตามศาสนสถานสมัยทวารวดีทั่วประเทศไทย รวมถึงที่ราบลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยาตั้งแต่จังหวัดสุโขทัย จังหวัดนครปฐม ลงไปถึงนครศรีธรรมราช แปลว่าที่อยู่ในดินแดนนี้ล้วนทานข้าวเหนียวเป็นของกินหลักตั้งแต่เหนือถึงใต้

วิถีชีวิตกับ “อาหาร” พื้นบ้าน แนวกินถิ่น อีสาน”  จากข้าวเหนียว-แมง-แมลง-ปลา

พื้นฐานการกินข้าวแม้กระนั้นเริ่มแรกของมนุษย์ในเครือญาติไทย-ลาวเป็น ข้าวเหนียวหรือข้าวเหนียว มาตั้งแต่ดึกดำบรรพ์ก่อนยุคทวารวดี หากแม้ในยุคทวารวดี ก็ยังรับประทานข้าวเหนียวหรือข้าวเหนียวเป็นของกินหลักอยู่เป็นส่วนมาก แล้วก็ในยุคทวารวดีนี้เองเริ่มมีหลักฐานเด่นชัดเกี่ยวกับข้าวเจ้า จนกระทั่งถัดมาตอนหลัง ข้าวเจ้าก็แพร่หลายในภาคกึ่งกลางและก็ภาคใต้มากยิ่งกว่าข้าวเหนียว เพราะเหตุว่าดินแดนกลุ่มนี้อยู่ใกล้สมุทร มีการติดต่อค้าขายแล้วก็พบปะกับชาวต่างประเทศอยู่เป็นประจำๆมากยิ่งกว่าผู้คนในดินแดนภาคอื่นๆที่อยู่ข้างในตอนบน

แล้วก็ความเจริญรุ่งเรืองด้านเทคโนโลยีสำหรับการปลูกข้าว ตลอดถึงภาวะภูมิศาสตร์ที่อำนวยก็เลยทำให้ข้าวเจ้าแพร่หลายเพิ่มมากขึ้น การผสมผสานกันทางเชื้อสายและก็วัฒนธรรมจากต่างประเทศก็คงจะมีส่วนกระตุ้นให้ข้าวเจ้ามีผลกระทบมากยิ่งกว่าข้าวเหนียวหรือข้าวเหนียว ดังกรณีอิทธิพลของ อาหารที่รับแบบแผน แกงใส่เครื่องเทศตะวันตก รวมทั้งประเทศอินเดีย ส่วนจำพวกแกงจืดน้ำใสๆร้อนๆผัดๆมันๆมาจากจีน อื่นๆอีกมากมาย จากสินค้าข้าวของเครื่องใช้งานช่างที่เป็นกระทะเหล็กกับตะหลิวที่เหมาะสมกับกรรมวิธีทำกับข้าวสำหรับรับประทานอาหารเจ้า จนกระทั่งปรับปรุงผสมเปลี่ยนมาเป็น ต้มยำกุ้ง ผัดไทย หรือผัดใบกะเพรา ที่แพร่หลายอยู่ทั่วๆไปในฐานะอาหารตามสั่งที่เป็นอัตลักษณ์ของความเป็นไทยฉบับแห่งชาติ (เขตที่ลุ่มเจ้าพระยา) สุดท้าย

 

ในทางทางภาษา คำว่า ข้าว สำเนียงเก่าโบราณเรียกว่า เข้า หรือ เค้า หัวเข่า และก็คำว่า จ้าว ในพจนานุกรมล้านนาไทย ฉบับแม่ฟ้าหลวง แสดงว่า แห้ง หมาด ไม่มีน้ำ เครียด อย่างหน้าเครียด แล้วยังซึ่งก็คือ เรียกข้าวที่หุงให้เป็นข้าวสุกโดยไม่เฉอะแฉะว่า เข้าจ้าว หรือ ข้าวจ้าว ถัดมาภายหลังเขียนเป็น ข้าวเจ้า

ข้าวไรซ์เบอร์รี่ มีประโยชน์ต่อสุขภาพ